Dört Halife Dönemi ( 632 – 661 )

DÖRT HALİFE DEVRİ ( 632-661 )

 1- HZ. EBUBEKİR ( 632 – 634 )

  • Hz. Ebubekirin halifeliğine kimse karşı çıkmamıştır .
  • Sahte peygamberlerle uğraşmıştır .
    • Esvedi ansi , Tuleyha bin huvelid , Museylime ve Secah ( kadın )
    • Museylime rakip olarak gördüğü Secahla evlenmiştir ( çadır olayı 🙂 )
  • Ebubekir kuran ayetlerini bir araya getirmesi için hz. Zeyd bin sabit’i görevlendirdi. Oluşturulan kuran nüshası peygamber eşi hafsaya emanet edildi
  • yermük zaferiyle Bizanslılar yenildi. Suriyenin tamamı ele geçti
  • yemen ve umman hakimiyet altına alındı
  • zekat vermeyenler üzerine ridde savaşları yapıldı

2- HZ. ÖMER ( 634 – 644 )

  • Türklerle Araplar arasında ilk savaşlar bu dönemde gerçekleşti
  • Ödediği verginin azaltılmasını isteyen firuz ( ebu lülüe ) adlı köle tarafından öldürülmüştür
  • İlk düzenli ordu kuruldu ve askerlere maaş bağlandı
  • Suriye ve filistinde ordugahlar kuruldu
  • Ordu kayıtları için ilk kez ordu divanı oluşturuldu
  • Gayrimüslimlerden haraç ( toprak ) vergisi alınmaya başlandı
  • İlk kez beytül mal ( devlet hazinesi ) oluşturuldu
  • Ülke yönetim birimlerine ayrıldı büyük iller oluşturuldu ( amillik )
  • Tımar sistemi oluşturuldu
  • Halife ve valiye bağlı olarak kadılar atandı ( yönetim- hukuk ayrıldı)
    • İlk atanan kadı kufeye atanan şureyh b. Haris el kindi’dir.
    • Medineye atanan ilk kadı ise ebu derda’dır.
  • Hicri takvim uygulanmaya başlandı
  • Köprü savaşıyla sasanilere yenildiler
  • Kadisiye savaşıyla ırak Müslümanların eline geçti ( 636 ) ( sasaniler)
    • Türklerle ilk komşuluk başladı
  • Celula savaşı kazanıldı ( 637 ) ( sasaniler )
  • Nihavent savaşıyla iran alındı( 642 ) ( sasaniler yıkılma sürecine girdi)( fethül fütüh)
  • ecnadeyn zaferiyle bizansın Suriye , filistinde gücü kalmadı. Zafer sonrası Kudüsü İslam ordusu ele geçirdi.
  • Kuzey afrikada ilk fetih hareketleri başladı
  • Mısır valisi Abdullah b. Sa’d tarafından İfrıkiye toprakları alındı ( Tunus )
  • Mısır fethedildi (amr bin as ) kahire yakınlarında fustat ( ordugah kenti ) kuruldu.
    • Diğer orduga şehirleri küfe , Basra , dımaşk ve kınnesrindir.

3- HZ. OSMAN ( 644 -656 )

  • Hz. Ömerin şehit edilmesinden sonra Şura meclisi tarafından seçilmiştir.
  • Kuzey Afrika alındı ( Bizans)
  • Şam valisi muaviye tarafından Kıbrıs alındı
  • Zatüs savari ( yelkenler savaşı) olarak anılan ilk deniz muharebesini kazanmıştır ( Bizans)
    • Donanma komutanı Abdullah bin sad’dır
  • Deniz savaşının ardından Rodos alınmıştır
  • İlk vakıf örneği bu dönemde görülür . ( rume kuyusu olayı )
    • Bir yahudinin elinde olan rume kuyusundan su içmek isteyenler ücret ödemek zorunda kalmıştır. Hz. Osman da kuyunun yarısını satın alarak ( sırayla bir yahudinin günü bir Hz. Osmanın günü ) halka kendi gününde ücretsiz su vermiştir. Ücretsiz olduğu günlerde halk 2 günlük su çekerek yahudinin cebine para girmesini engellemiştir. Daha sonra geri kalan yarısını da çok ucuz bir fiyata satmak zorunda kalmıştır.
    • Devletin büyümesi üzerine kuran çoğaltılıp dağıtılmıştır
    • 12 yıllık halifeliğinin son 6 yılı fitneyle geçmiştir
    • Belencer savaşı yapıldı ( hazarlar ) ( Türklerle ilk savaş )

4-  HZ. ALİ ( 656 – 661 )

  • Bir takım kimseler hz. Aliyi hz.Osmanın ölümünden sorumlu tutmuşlardır
  • Ünvanı Haydar-ı kerrar’dır ( Allahın aslanı )
  • Müslümanlar arasındaki ilk kanlı olay cemel olayıdır. ( tarafları : ali , ayşe, zübeyr) Ali bu olaydan sonra merkezi kufeye taşımıştır ( ırak )
  • Sıffin savaşı (Leyletül hariri ) hz. Ali ile onun halifeliğini tanımayan muaviye ( emevi ailesi ) arasında olmuştur. Kazanan çıkmamıştır ve kazananı belirlemek için;
    • Hakem olayı gerçekleşmiştir. ali musa el eşariyi ve muaviye ise amr ibnül ası hakem seçmiştir ( olay çözülememiştir)
    • Hakem olayından sonra ilk siyasi ayrılıklar başladı
      • Şiiler : Ali tarafları
      • Emeviler : muaviye tarftarları
      • Hariciler : ikisini de kabul etmeyenler
    • hariciler çıkan karışıklıklara sebep olarak hz. Aliyi ve muaviyeyi gösterdiler çıkan çatışmada muaviye yaralandı ve hz. Ali de küfede şehit edildi
    • Alinin öldürülmesinden sonra siyasi ayrılıklar belirginleşti
    • nehrevan ve nuhayle savaşı haricileri engellemek için çıkmıştır (kays bin sad- eyyub el ensari bunu planlamıştır)

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*