Divan Üyeleri ve Görevleri

DİVAN ÜYELERİ

 

 

 

SADRAZAM

( ilk idam edilen sadrazam çandarlı Halil paşadır)

Müslüman olma ve Türkçe konuşabilme şartı koşulmuştur.

Padişahın mutlak vekilidir. Padişah mührünü taşır

İlk kez Orhan bey döneminde oluşturuldu

Kadı kararlarına karışamaz. Ancak devlet güvenliği durumlarında müdahale edebilir

Fatihten sonra divana başkanlık etmeye başlamıştır

Seferlerde orduyu serdar-ı Ekrem unvanıyla komuta eder . emirlerine ise buyrultu denir

Padişah örfi hukuku onun aracılığıyla uygular . lakabı devletlü fehamettü’dür.

 

VEZİRLER

( Sayıları zamanla artmıştır)

İlk vezir alaaddin paşadır.

Sadrazamın yardımcılarıdır.( 3-7 kişi arasında değişir )

Orduyu serasker ve serdar ünvanlarıyla komuta ederler ( kubbenişin olarak tabir edilirler)

 

 

YENİÇERİ AĞASI

İstanbulun denetim ve güvenliğinden sorumludur

Vezir konumundaysa divana katılabilir ( başarı göstermeleri durumunda )

Doğrudan sultan tarafından atanır.

Kendi konutunda divan kurar ve yeniçerilere ilişkin sorunlarla ilgilenir

 

DEFTERDAR

( Sayıları zamanla artmıştır)

Mali işlerden sorumludur ( Anadolu ve Rumeli defterdarlığı olarak ikiye ayrılır )

Padişahın tuğrasını çekip ferman çıkarma hakkına sahiptir.

İlk mali bütçeyi Orhan bey oluşturmuştur.

 

 

NİŞANCI

İç –dış yazışmalardan ve Tapu kadasro işlerinden sorumludur. Padişahın tuğrasını çeker.

Tahrir kayıtlarını tutar ( nişancının tahrirdeki değişikliklerine derkenar denir )

Örfi hukukun divandaki temsilcisidir.

İlk nişancı Mustafa asgar’ül cezeridir.

 

 

KAZASKER

( Sayıları zamanla artmıştır)

Eğitim ve adalet işlerinden sorumludur. Kadı müderris ve din görevlilerini atar

İlk kazaskerlik I.Murat döneminde oluşturulmuştur

Müslüman ve medrese çıkışlı olmak zorundadırlar. Türkçe bilmek zorundadırlar.

Müderrislere atarlar

Kazaskerler kadıların tayin ve azil işlerini akdiye defterlerine kaydeder.

Anadolu ve Rumeli olmak üzere sayıları ikiye çıkarılmıştır Rumeli kıdem bakımından önce gelir.

Kazaskerin kayıt tuttuğu deftere RUZNAMÇE denir

Kanuni sonrası
 

KAPTAN-I DERYA

(XVI. YY )

Donanmadan sorumludur.

Kaptan- ı deryanın içinde bulunduğu savaş gemisine baştarde denir.

Divana üye olan ilk kaptanı derya Barbaros hayreddin paşadır.

 

 

REİS’ÜL KÜTTAB (XVII. YY )

 

Dış ilişkilerden sorumludur. Divan-ı humayunun başkatipliğini yapar.

Nişancıdan ayrılıp divanı humayun üyesi olmuştur.

Mustafa rami efendi. 1699 karlofça antlaşmasında bulunan kişilerden biridir.

Reisül küttaplıktan sadrazamlığa yükselen ilk kişidir.

 

 

 

ŞEYHÜLİSLAM

(XVIII. YY )

Din işlerinden sorumludur.

Divanda alınan kararların dine uygun olup olmadığı hakkında ifta ( fetva) verir.

İlk şeyhlül İslam molla fenaridir.

Veziriazamdan bağımsız en büyük siyasi güçtür (protokolde sadrazamana denktir)

Tüm ulemanın başıdır. İdari ve icra-i yetkisi yoktur.

Divana son katılan üyedir. (18. yy )

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir