II. Mahmut ( 1808 – 1839 )

  • II. MAHMUT ( 1808-1839 )
    • Pasaport uygulaması (murur tezkeresi : bir yerden başka yere geçiş belgesi ) .
    • İç ve dış işleri bakanlığı kuruldu.
    • Sadrazamlık makamı kaldırıldı. ( yerine baş vekaletlik getirildi )
    • Narh sistemi kaldırıldı.
    • Enderunun yanında devlet adamı yetiştirmek için mektebi maarifi adliye
    • Dirlik sistemi kaldırıldı (toprak yerine maaş)
    • Divan-ı humayun kaldırılarak nazırlıklar kuruldu
      • Reisülküttaplık yerine hariciye nezareti kuruldu .
    • İlk nüfus sayımı yapıldı. ( tüm erkekler sayıldı)
      • Askeri amaçlı. Muhammediye ordusu için
    • Meclis-i valayı ahkamı adliye  ( adalet işleri )
    • Sekban-ı cedid kuruldu ( nizamı cedid yerine )
      • Yeniçerilerin karşı çıkmasıyla
    • Eşkinci ocağı kuruldu ( sekban-ı cedidin yerine )
      • yeniçerilerin içinden devlet yanlısı askerlerler seçilerek kuruldu
    • Vaka-i Hayriye ( yeniçeriliğin kaldırılması)
      • Yeniçeri ağası celaleddin ağa
    • Darussura-i askeriye, darussura-i bab-ı ali ,
    • Asakir-i mansure-i muhammediye ordusu oluşturdu(yeniçerilerin yerine )
      • Subay yetiştirmek amacıyla mekteb-i fünun-ı harbiye açıldı.
    • Mızıka-i humayun ( bando okulu ) açıldı.
      • Mehtername kapatıldı
      • Mahmudiye marşı bestelendi
      • Donizetti’ye askeri bandoyu kurdurtmuştur.
    • Münşirlikler kuruldu ( Rumeli ) (hem askeri hem idari yetkiler )
    • Mekteb-i tıbbiye kuruldu.
    • Müsadere sistemine son verildi.
    • Memurlara pantolon , ceket , fes giyme zorunluluğu getirildi.
    • Şeyhülislamlığın yerine bab-ı meşihat kuruldu
      • Döneminin Şeyhlülislamı Tahir efendidir.
    • Redif ( yedek ) birlikleri kuruldu ( Anadoluda – tımarlı spahiler yerine)
      • Jandarmanın temeli
      • Prusyalı moltkenin etkisi önemlidir.
    • Rumi takvim kullanılmaya başlandı ( mali işler için )
    • Takvim-i veka-i adıyla ilk resmi gazete yayınlandı.
      • Osmanlıca dışında Arapça ,farsça, Fransızca, Rumca, Ermenice Bulgarca da basılmıştır.
      • Ahmet Tevfik paşa hükümeti ‘nin istifasına kadar yayını sürmüştür.
        • Son sadrazam .
      • Tıbhane-i Amire ve mektebi harbiye açıldı
      • Resmi dairelerde Perşembe günü tatil ilan edildi ( Fransa )
        • Amaç tüm dinlere eşit davranma
      • İlköğretim zorunluluğu getirildi ( ilk defa )
      • Kendi portresini yaptırarak astırmıştır.
      • Kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkesi .
      • Adli mahlasıyla bilinir.
      • 1826’dan sonra temel sanayi ham maddelerine (tahıl, yün, haşhaş, zeytinyağı, ipek, meyan kökü vb) yed-i vahit (tekel) maddesi uygulamaları getirilince bu ürünler batıya vergiyle ve pahalı ulaşmaya başlamıştır .
        • Batının kavalalı ‘yı kışkırtmasının bir sebebi olarak da sayılır .
      • II. Mahmut verem hastalığıyla ölmüştür .
      • SENED-İ İTTİFAK ( 1808)
        • Meclis-i amme ‘de maddeler kararlaştırılmıştır.
        • Mahmut ile ayanlar arasında imzalanmıştır. Padişah otoritesi sarsılmıştır.
        • İlk demokratikleşme hareketi sayılır.
          • İlk anayasal süreç ise tazminat fermanıdır.
        • Ayanlar resmen tanınmış oldu. Rusçuk ayanı Mustafa Alemdar paşa burada etkilidir.
        • Ayanları bulundukları bölgedeki halk seçmiş ve padişah da berat vermiştir

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir