Eğitim Alanında Yapılan İnkılaplar

D) EĞİTİM ALANINDA YAPILAN İNKILAPLAR

a) MAARİF KONGRESİ

  • Ankarada I. Heyet-i ilmiye toplandı .
  • İlk öğretimin zorunlu ve parasız olması .
  • İlk öğretim ( istenirse 1 yıl daha okunabilecek) ve orta ortaöğretim 4 yıl olacak .
  • Karma eğitim yapılması kararları alınmıştır .

b) MAARİF TEŞKİLATI HAKKINDA KANUN ( 2 MART 1926 )

  • Okul açılması bakanlık iznine tabi tutuldu .
  • Yabancı okullarda Türkçe tarih coğrafya ve felsefe derslerinin türk öğretmenler tarafından okutulması ve türk müfettişlerce denetlenmesi kararı alındı .

c)TEVHİDİ TEDRİSAT KANUNU ( 3 MART 1924 )

  • Vasıf beyin çalışmaları etkili olmuştur.
  • Parasız ve zorunlu eğitim getirildi ( halkçılık-milliyetçilik-laikik ) .
  • Bütün okullar milli eğitim bakanlığına bağlandı .
    • İsmail Safa Özer cumhuriyetin ilk milli eğitim bakanı olmuştur.
  • Eğitimde eşitlik sağlandı ( karma eğitim ) .
  • Türkçe tarih coğrafya gibi kültür derslerinin okutulması sağlanmıştır .
  • Bu kanuna dayanarak medreseler 11 mart 1924’te kaldırılmıştır .

d) YENİ TÜRK HARFLERİNİN KABULÜ ( 1 KASIM 1928 )

  • Gülhane parkında karatahtabaşında tanıtıldı ( milliyetçilik-halkçılık ) .
  • 20 mayıs 1928 ‘de de uluslar arası rakamlar kullanılmıştır .
  • Yeni harfleri tanıtmak ve yaygınlaştırmak amacıyla millet mektepleri açılmıştır .
    • Okuma alışkanlıklarının zayıflamaması için halk mecmuası çıkarıldı ( haftalık dergi) .
  • Okuma yazma artmış Avrupa ile kültür alışverişi hızlanmıştır .
  • Azerbaycan ve Özbekistanın Latin alfabesine geçmesi bu inkılabın gerçekleşmesinde etkilidir.
    • Özellikle Azerbaycanlı Ali Ahunzadenin etkileri çok olmuştur.
      • İlk kez Latin alfabesinin Türkçeye uyarlanmasını fikrini ortaya attı.

e) MİLLET MEKTEPLERİ (ulus dershaneleri) ( 24 KASIM 1928 )

  • Bakanlar kurulu teklifiyle m.kemale baş öğretmen ünvanı verildi .
    • 100 yılında ( 1981 ) öğretmenler günü kabul edildi.
  • Öğretmen marşını İsmail hikmet ertaylan kaleme almıştır .
  • 15-45 yaş ‘a okula gitme zorunluluğu geldi .
  • Okulun süresi eski harfleri bilenler için 2 , bilmeyenler için 4 aydır .
  • Okuma alışkanlığını sürdürmek için halk mecmuası adıyla bir dergi çıkarıldı.

 

f) TÜRK TARİH KURUMU ( 15 NİSAN 1931 )

  • Türk tarihi heyeti ( 4 haziran 1930 ) .
    • Bu heyetin ilk çalışması türk tarihinin ana hatlarıdır .
      • 1931-1941 dönemlerinde lise müfredatında okutulmuştur.
    • Milliyetçilik ve laiklikle ilgilidir . ( ümmetçilikten milliyetçiliğe ) .
    • İlk başkanı Tevfik bıyıkoğludur .
      • Şuanki başkanı Refik Turan’dır ( 2018 ) .
    • TTK bünyesinde dağınık halde bulunan Osmanlı arşivlerinin bir binada toplanması ve bilimsel metotlara göre sınıflandırılması için oluşturulan kurumun başkanı Halil ethem eldem ‘dir ( 1935 ) .
    • TTK binasını Turgut Cansever ve Ertur Yener tasarlamıştır .
    • TTK süreli araştırma yayınına Belleten adı Atatürk tarafından verilmiştir .
      • Afet İnana göre  Atatürkün son okuduğu eser belleten dergisidir .
    • Mustafa kemal iş bankasındaki gelirlerinin bir kısmını buraya bağışlamıştır .

g) TÜRK DİL KURUMU ( 1932 )

  • Amaç dilde sadeleşmeyi yakalayarak türk dilini millileştirmektir
  • Atatürk mal varlığının bir kısmını buraya bağışlamıştır
  • Kurucuları
    • semih Rıfat (ilk başkan) , Ruşen eşref , celal sahir ve Yakup kadri ( SeRCaY )
    • şuanki başkanı Mustafa kaçalin’dir. ( 2018 ) .

h) HALKEVLERİ ( 19 ŞUBAT 1932 )

  • İnkılapları öğretmek amacıyla kuruldu. Kurslar açarak eğitim verir .
  • Ayrıca Osmanlıdan kalma türk ocakları da halkevlerine dönüştürülmüştür.
  • Yurt dışındaki tek temsilciliği londradadır.
  • 1933 genelgesiyle ilkögretim okullarında okutulmaya başlanan öğrenci andının yazarı reşit galip’tir.
  • Türk müziği çalışmaları da hız kazanmıştır.
    • Eminönü halkevi Viyanalı kompozitör Joseph marx’a konferanslar verdirmiştir.
  • 1951 ‘de Adnan menderes tarafından kapatılmış ve 1961’de türk kültür ocakları olarak yeniden açılmıştır. Daha sonra halkevleri derneği olarak günümüze gelmiştir .
  • Genel yayın organı ülkü dergisidir .

NOT : Cumhuriyetin ilk yıllarında mesleki ve teknik öğretimin geliştirilmesi amacıyla :

  • 1924’te ankaraya John Dewey .
  • 1925’te Kühte .
  • 1927’de prof. Dr. Omar buyse .
  • 1933 ‘te Albetr malche .
    •  üniversite reformunun başlamasını sağlamıştır. Ve eleştirileri
  • Türkçe bilimsel yayınlar eksiktir.
  • Ders verme yöntemleri eskimiştir
  • Öğretmen kadrolarının yabancı dil bilgileri eksiktir.
  • Prof Frey getirilmiştir .

 

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir